Į forsķšu Senda póst
Nżtt efni
Nżtt efni
Tannheilsudeild
Tann-
heilsudeild
Fręšsluefni
Fręšsluefni
Rannsóknir
Rannsóknir
Ašrir vefir
Ašrir vefir
Prenta sķšu
Prenta sķšu

Tannverndarvika 3. til 9. febrśar 2003


DREKKUM VATN

Magnśs Ragnar Gķslason tannlęknir

Mikil gosdrykkjaneysla er įn efa einn mesti skašvaldurinn į tönnum Ķslendinga, enda drekkur hver einstaklingur aš mešaltali um 1/2 litra af gosdrykkjum į hverjum degi.
Hver sykruš gosdrykkjaflaska inniheldur u.ž.b. 15 sykurmola og ķ hvert sinn sem gosdrykkjar er neytt veršur munnvatniš sśrara svo aš tennurnar liggja ķ sżrubaši og leysast upp, ef stöšugt er veriš aš neyta gosdrykkja. Sykurlausu gosdrykkirnir eru lķtiš betri, m.a. vegna kolsżru sem ķ žeim er. Sé jafnframt haft i huga, aš hver Ķslendingur neytir 53 kg af sykri og 17 kg af sęlgęti į hverju įri mį teljast kraftaverk aš į um 10 įra tķmabili tókst aš fękka tannskemmdum um rśm 70 % m.a. meš fręšlu og fyrirbyggjandi ašgeršum.
Žessi mikla neysla gosdrykkja er lķtt skiljanleg, žvķ viš eigum gott drykkjarvatn i flestum hśsum, sem viš gleymum of oft, liklega vegna žess hve ódżrt žaš er og lķtiš auglżst. Viš žurfum aš gera enn aušveldara aš nįIgast gott kalt vatn, žótt vķša hafi veriš gert įtak i žeim efnum meš žvķ aš setja upp drykkjarskįlar.
Žvķ mišur hefur vķša ekki veriš gengiš rétt frį lögnunum aš drykkjarskįlunum meš einangrun sem er naušsynlegt engu sķšur en viš heitavatnsleišslur. Afleišingin er sś aš vatniš veršur ekki nęgjanlega svalandi. Engum dettur ķ hug aš einangra ekki leišslur sem flytja heitt vatn til aš hiti žess tapist ekki. Hiš sama gildir aušvitaš um kalda vatniš, leišslurnar žarf aš einangra svo aš žaš haldi ferskleika sķnum og hitni ekki. Žetta hefur veriš athugaš vķša hérlendis žar sem settar hafa veriš upp drykkjarskįlar. Hvergi voru ašveituleišslur aš skįlunum einangrašar og oft lįgu žęr gegnum hitaklefa eša salerni meš yfir 20° hita. Žaš var t.d. raunin meš drykkjarvatnsskįlar ķ anddyri Landspķtalans. Žar var vandamįliš leyst meš žvķ aš fjarlęgja skįlarnar, en eftir standa rafkęldir sjįlfsalar meš gosdrykkjum og sęlgęti.
Śtlendingar sem koma hingaš til lands og fį tękifęri til aš prófa kalda vatniš okkar, kunna vel aš meta gęši žess. Skilja žeir lķtiš ķ žvķ hve mikils af gosdrykkjum viš neytum.
Kom žetta m.a. fram ķ vištali viš Dorrit Moussaieff i Morgunblašinu nżlega. Telur hśn kalda vatniš okkar hiš besta i heiminum og hefur hśn ętķš flösku meš ķslensku kranavatni ķ bķlnum sem bķšur hennar hérlendis, eftir aš hśn hefur dvalist erlendis. Hér sannast sem oft įšur aš glöggt er gests augaš.

Höfundur er fyrrverandi yfirtannlęknir.