┴ forsÝ­u Senda pˇst
Nřtt efni
Nřtt efni
Tannheilsudeild
Tann-
heilsudeild
FrŠ­sluefni
FrŠ­sluefni
Rannsˇknir
Rannsˇknir
A­rir vefir
A­rir vefir
Prenta sÝ­u
Prenta sÝ­u

.

Heimild: ┴g˙stsdˇttir H, Ëlafsdˇttir JL, Ëlafsdˇttir B. K÷nnun ß tannfrŠ­slu og fl˙orskolun Ý grunnskˇlum. TannlŠknabla­i­ 2001, 32-33.

K÷nnun ß tannfrŠ­slu og fl˙orskolun Ý grunnskˇlum
Helga ┴g˙stsdˇttir, cand.odont.,MS, MPH, PhD.
Jˇhanna Laufey Ëlafsdˇttir, tannfrŠ­ingur.
Berglind Eva Ëlafsdˇttir, BA sßlfrŠ­i, kerfisfrŠ­ingur TV.

Inngangur
Tannheilsudeild Heilbrig­is- og tryggingamßlarß­uneytisins hefur sta­i­ fyrir tannfrŠ­slu Ý grunnskˇlum frß ■vÝ ßri­ 1988. TannfrŠ­slan hefur fari­ fram me­ ■eim hŠtti a­ tannfrŠ­ingar eru rß­nir Ý verktakavinnu til a­ taka a­ sÚr ßkve­in landssvŠ­i og kynna frŠ­sluefni Ý grunnskˇlum og leikskˇlum ß ■vÝ svŠ­i. Eru ■a­ a­ jafna­i s÷mu tannfrŠ­ingar sem sinna tilteknum svŠ­um ßr eftir ßr. Íll skipulagning og h÷nnun ß fj÷lbreyttu kennsluefni fyrir ˇlÝka aldurshˇpa hefur fari­ fram hjß tannheilsudeild. Me­ ■vÝ hefur veri­ tryggt a­ ÷ll frŠ­sla er sambŠrileg.

Grunnskˇlar og leikskˇlar: Hvert barn hefur a­ jafna­i fengi­ tannfrŠ­slu anna­ hvert ßr. Helstu ■Šttir Ý ■essari frŠ­slu eru: form og uppbygging tanna, hlutverk tanna, tannskiptin, tannskemmdir, tannholdsbˇlga, gˇ­ar og slŠmar matarvenjur, munnhir­a og heilbrig­ar tennur.

Auk frŠ­slunnar Ý leikskˇlum og grunnskˇlum hefur frŠ­sla fari­ fram ß vegum tannheilsudeildarinnar ß heilsugŠslust÷­vum og sj˙krastofnunum.

HeilsugŠslust÷­var: Haldnir hafa veri­ frŠ­slufundir me­ starfsfˇlki ß ÷llum heilsugŠslust÷­vum. ┴hersla hefur veri­ l÷g­ ß frŠ­slu til ■eirra er annast ungbarnaeftirlit og sko­anir ß ■riggja og fimm ßra b÷rnum. Helstu ■Šttir Ý frŠ­slu eru: form og uppbygging tannanna, tannskipti, munnhir­a/fl˙or, tannskemmdir, ßhrif ofnotkunar ß snu­i og gˇ­ar og slŠmar matarvenjur.

Sj˙krastofnanir (aldra­ir, sj˙kir og ■roskaheftir): FrŠ­slufundir hafa veri­ haldnir ß fj÷lm÷rgum stofnunum, bŠ­i fyrir starfsfˇlk og vistfˇlk ■ar sem ■vÝ hefur veri­ vi­komi­. Helstu ■Šttir Ý frŠ­slu: Tennur og umhverfi ■eirra, tannskemmdir/tannholdsbˇlga, slÝmh˙­in (munn■urrkur, sveppasřkingar o.fl), munnhir­a, gervitennur (heilgˇmar/tannpartar), sßr Ý slÝmh˙­ v/gervitanna, ■rif ß gervit÷nnum og gˇ­ar og slŠmar matarvenjur.

FrŠ­sla ß heilsugŠslust÷­vum og sj˙krastofnunum var markviss ß ßrunum 1990 til 1995 en frß ■eim tÝma hefur h˙n veri­ takm÷rku­ vegna fjßrskorts. MikilvŠgt er a­ auka til muna ■jˇnustu vi­ ■essa hˇpa.

Tannverndarsjˇ­ur hefur greitt fyrir ■essa frŠ­slu og frŠ­sluefni­ hefur jafnframt veri­ gefi­ ˙t ß kostna­ sjˇ­sins. Tannverndarsjˇ­ur er 10 milljˇnir og hefur veri­ ˇbreyttur a­ krˇnut÷lu frß ■vÝ ßri­ 1991. Kostna­ur vi­ ger­ frŠ­sluefnis og launakostna­ur tannfrŠ­inga hefur aukist verulega ß sÝ­astli­num 10 ßrum og er ■vÝ svo komi­ a­ ekki er m÷gulegt a­ senda ˙t tannfrŠ­inga ß ÷ll ■au svŠ­i sem upphaflega var ߊtla­ ß hverju skˇlaßri s÷kum fjßrskorts. Gagnger endursko­un ß tannfrŠ­slu ß vegum Tannverndarsjˇ­s fer n˙ fram Ý tannheilsudeild HTR. ŮvÝ var ßkve­i­ a­ leggja formlegt mat ß ■ß tannfrŠ­slu sem fer fram ß vegum tannheilsudeildarinnar Ý grunnskˇlum landsins.


Efnivi­ur og a­fer­ir
Vori­ 2001 var send ˙t k÷nnun til ■eirra grunnskˇla sem h÷f­u fengi­ til sÝn tannfrŠ­ing me­ tannfrŠ­slu ß vegum tannheilsudeildar heilbrig­is- og tryggingamßlarß­uneytisins veturinn 2000 til 2001.

Markmi­ ■essarar k÷nnunar var a­ leggja mat ß tannfrŠ­slu Ý grunnskˇlum, bŠ­i ßrangur og gŠ­i frŠ­slunnar, sem og mikilvŠgi a­ mati starfsmanna Ý skˇlum. Einnig a­ athuga hvort b÷rnum stŠ­i fl˙orskolun til bo­a og ef svo vŠri hversu oft.

Alls fengu 120 grunnskˇlar senda k÷nnunina og af ■eim bßrust 87 sv÷r e­a um 72% svarhlutfall. K÷nnunin samanstˇ­ af 7 krossaspurningum og einni opinni spurningu sem var svohljˇ­andi: Hefur ■˙ einhverjar ßbendingar sem ■˙ telur a­ geti nřst vi­ skiplagningu ■essa starfs? Ef svo er, vinsamlegast skrß­u ■Šr hÚr. Enn er veri­ a­ vinna ˙r skriflegum athugasemdum. Hafa ber Ý huga a­ ■Šr ni­urst÷­ur sem kynntar eru hÚr eru frumni­urst÷­ur og mun frekari ˙rvinnsla fara fram ■egar ÷ll g÷gn hafa borist.


Ni­urst÷­ur
Eftirfarandi er dreifing sv÷rnunar vi­ krossaspurningunum Ý prˇsentum.














.

Fl˙orskolun







.


UmrŠ­ur
Frumni­urst÷­ur sřna a­ ■eir starfsmenn grunnskˇlanna sem svara spurningunum eru almennt jßkvŠ­ir Ý gar­ tannfrŠ­slunnar og telja hana mikilvŠga. Athyglisvert er a­ fl˙orskolun fer a­eins fram hjß 75% ■eirra sem sv÷ru­u, ■rßtt fyrir a­ ÷llum heilsugŠslust÷­vum ß landinu beri a­ sinna fl˙orskolun Ý grunnskˇlum.